CUDZYNOWICE, Wszystkich Świętych

Adres:
28-500 Kazimierza Wielka, Cudzynowice nr 97
tel. 41-352-17-89

www.parafiacudzynowice.pl

liczba mieszkańców: 1 079

Proboszcz:
ks. Waldemar Pawlik, mgr lic. teol., ur. 1966 (Nawarzyce), wyśw. 1991, mian. 2006

Rys historyczny:
Drewniany kościół liczy 250 lat, choć historia obiektu sakralnego dla parafii  jest znacznie starsza. Być może wiąże się ona z osiedlaniem obcych (cudzych – nowych – stąd Cudzynowice) ludzi w sąsiedztwie Kazimierzy Wielkiej, którzy chcieli zachować samodzielność.

Najpierw kościół pod strzechą
Pierwsza informacja źródłowa o parafii i kościele pochodzi z 1326 r. W poł. XV w. według Długosza był w Cudzynowicach kościół drewniany pw. Wszystkich Świętych, ponoć kryty strzechą. W 1610 r. parafia została przyłączona do Kazimierzy Wielkiej, z obowiązkiem utrzymania wikariusza w Cudzynowicach.

W 1757 r. Teresa z Morsztynów Ossolińska ufundowała kościół drewniany, konstrukcji zrębowej, który przetrwał do obecnych czasów, konsekrowany w 1762 r. przez bp Ignacego Kajetana Sołtyka, kuzyna dziedziczki i fundatorki. Natomiast dawny kościół rozebrano i przez jakiś czas w jego miejscu, na tzw. Kocim Zamku, był lazaret. Do dzisiaj jest tam cmentarz parafialny.

Kościelne pamiątki
Kościół z ołtarzem zwróconym na wschód, składa się z nawy, prezbiterium, zakrystii. Konstrukcję wzmacniają pilastry o rzeźbionych kapitelach. Najcenniejszym zabytkiem wnętrza jest figurka MB z Cudzynowic z XIV w. – tylko o 50 lat młodsza od Madonny Łokietkowej. Czasowo jest ona wypożyczana do Muzeum Diecezjalnego w Kielcach. W ołtarzu głównym – obraz Wszystkich Świętych (na zasuwie), zaś na Wielki Post zawsze odsłaniany jest wizerunek Pana Jezusa na krzyżu, prawdopodobnie autorstwa Franciszka Smuglewicza. W dwóch ołtarzach bocznych przy tęczy – obrazy św. Antoniego i MB Niepokalanie Poczętej. W prezbiterium jest także obraz św. Katarzyny Aleksandryjskiej (w miejscu dawnego ołtarzyka) oraz św. Józefa. Rokokowy wystrój wnętrza  bardzo zyskał dzięki odnowieniu kościoła, w tym wszelkich złoceń.

Wśród ciekawych pamiątek ponadto zwrócą uwagę: XV-wieczne figurki świętych Doroty i Katarzyny, obraz fundatorki z 1769 r. Jest także współczesna figurka św. Barbary.

Odpust: Wszystkich Świętych – 1 listopada;
św. Antoniego – w niedzielę po 13 czerwca

Czy wiesz, że…
Wszyscy Święci, patroni parafii, są „obecni” także w bardzo ciekawym relikwiarzu, który był darem krakowskiego biskupa J.K. Sołtyka, kuzyna fundatorki kościoła, Teresy Ossolińskiej z Morsztynów. W barokowym relikwiarzu jest 7 maleńkich otworków ze szczątkami świętych, zaś ósmy pozostał pusty. Jakby czekał na swojego świętego...

Ostatnimi właścicielami majątku Cudzynowice byli Krzyżanowscy. Panna Ludmiła Krzyżanowska, jak pisze w swojej monografii ks. Jan Wiśniewski, potrafiła ocalić dzwony „rabowane przez Austryjaków w czasie wojny Europejskiej”, na co nie zdobywało się zbyt wielu kolatorów...