Relacja Nuncjusza w RPA: Prezentacja książki „Południe Afryki – moja miłość” w stolicy Namibii

Ponieważ moja książka Southern Africa, My Love („Południe Afryki – moja miłość”) opowiada również o Kościele i narodach Namibii, uznałem, że jej prezentacja powinna odbyć się także w tym kraju. Nie mogło być bardziej odpowiedniego miejsca niż Wyższe Seminarium Duchowne pw. św. Karola Lwangi w Windhuku – serce formacji przyszłych kapłanów Kościoła w Namibii i nie tylko.

Po powrocie z Rundu, gdzie uczestniczyłem w uroczystości święceń biskupich, następnego dnia sprawowałem Eucharystię wraz z przełożonymi seminarium i alumnami. Było to piękne duchowe przygotowanie do późniejszego spotkania autorskiego. W homilii przekazałem wszystkim serdeczne pozdrowienia oraz Apostolskie Błogosławieństwo Ojca Świętego Leona XIV, z którym miałem możliwość spotkać się i rozmawiać w Rzymie. Papież zapewnił mnie o swojej bliskości oraz modlitwie za Kościół w Namibii, a szczególnie za rozwój powołań kapłańskich i zakonnych.

Zwracając się do kleryków, przypomniałem im, że powołanie jest przede wszystkim darem Boga, a dopiero potem zadaniem i misją. W świetle odczytanej Ewangelii wskazałem na głęboki sens przynależności do Chrystusa. Jezus ukazuje nową rodzinę – nie opartą jedynie na więzach krwi, lecz na wierze i pełnieniu woli Ojca. Tą rodziną jest Kościół, otwarty dla wszystkich ludzi, niezależnie od języka, kultury czy pochodzenia.

Podkreśliłem również, że seminarium jest szkołą komunii. Przyszły kapłan nie może zamykać się w sobie ani szukać własnej kariery. Jest wezwany do budowania jedności, leczenia podziałów i niesienia ciężarów powierzonych mu ludzi. Zachęciłem alumnów, aby nie zniechęcali się własnymi słabościami, ponieważ Bóg nie wybiera ludzi doskonałych, lecz uzdalnia tych, których powołuje. Wyraziłem wdzięczność moderatorom za ich ojcowską troskę o formację przyszłych kapłanów, a wszystkich wiernych zachęciłem do wytrwałej modlitwy o nowe i święte powołania. Na zakończenie wskazałem na przykład św. Karola Lwangi, którego męczeństwo pozostaje świadectwem odwagi, wierności i niezachwianej nadziei.

Spotkanie wokół książki

Prezentacja książki rozpoczęła się o godzinie 10.30 w auli seminaryjnej. Wśród zaproszonych gości znaleźli się biskupi, kapłani, osoby konsekrowane, przedstawiciele korpusu dyplomatycznego akredytowanego w Namibii, parlamentarzyści oraz świeccy.

Słowo powitania wygłosił rektor seminarium, ks. dr Taiju Thaliath CMI. Następnie konferencję inauguracyjną przedstawił metropolita Windhuku, arcybiskup Liborius Ndumbukuti Nashenda OMI, przewodniczący Konferencji Episkopatu Namibii oraz przewodniczący IMBISA – Międzyregionalnego Spotkania Biskupów Afryki Południowej.Kolejnym punktem programu miało być wystąpienie wiceprzewodniczącego Zgromadzenia Narodowego Republiki Namibii, pana Phillipusa Katamelo. Z powodu pilnych obowiązków parlamentarnych nie mógł jednak osobiście uczestniczyć w uroczystości. Reprezentowała go jego siostra, pani Urbané Katamelo, która odczytała przygotowane przez niego przesłanie.Następnie głos zabrał sekretarz generalny Konferencji Episkopatu Namibii, ks. dr Benny Karuvelil CMI, po czym przyszła kolej na moje wystąpienie.

„Los książek zależy od ich czytelników”

Rozpocząłem od wyrażenia wdzięczności wszystkim, którzy przyczynili się do powstania tej publikacji oraz wszystkim obecnym, dzięki którym spotkanie stało się czymś więcej niż promocją książki – stało się świętem przyjaźni, dialogu i wspólnego poszukiwania prawdy.

Szczególne słowa podziękowania skierowałem do Komisariatu Ziemi Świętej w Republice Południowej Afryki za przygotowanie publikacji oraz do Wyższego Seminarium Duchownego św. Karola Lwangi za serdeczne przyjęcie i wzorową organizację wydarzenia.

Przywołałem starożytną łacińską sentencję: Pro captu lectoris habent sua fata libelli – „Los książek zależy od zdolności ich czytelników”. Zauważyłem, że od chwili, gdy książka opuszcza ręce autora, rozpoczyna własne życie. To czytelnicy decydują, czy pozostanie jedynie przedmiotem na półce, czy też stanie się źródłem refleksji, inspiracji i przemiany serca. Podzieliłem się także przekonaniem, że w pewnym sensie książkę tę napisała sama Opatrzność Boża. To Ona przyprowadziła mnie do Afryki Południowej i powierzyła mi misję reprezentowania Ojca Świętego w Republice Południowej Afryki, Namibii, Lesotho, Eswatini i Botswanie. Zebrane w niej homilie, przemówienia i konferencje są świadectwem pierwszych osiemnastu miesięcy tej niezwykłej drogi.

Wyjaśniłem również, dlaczego książka nosi tytuł Southern Africa, My Love. Miłość jest bowiem najkrótszym i najpełniejszym streszczeniem chrześcijaństwa. Bez niej nie sposób zrozumieć tajemnicy stworzenia, odkupienia ani ofiary Chrystusa na krzyżu. Nawiązałem do encykliki papieża Leona XIV Magnifica Humanitas, w której Ojciec Święty wskazuje budowanie „cywilizacji miłości” jako jedno z najważniejszych zadań Kościoła i całej rodziny ludzkiej. Z radością zauważyłem, że przesłanie mojej książki wpisuje się w to papieskie wezwanie. Cywilizacja miłości rodzi się bowiem nie z wielkich deklaracji, lecz z codziennej wierności prawdzie, sprawiedliwości, solidarności oraz szacunkowi dla godności każdego człowieka.

Szczególne miejsce poświęciłem również misji dyplomacji Stolicy Apostolskiej. Podkreśliłem, że jej siłą nie są wpływy polityczne ani środki militarne, lecz autorytet Ewangelii, cierpliwy dialog oraz obrona ludzkiej godności. Prawdziwa dyplomacja buduje mosty, pomaga zapobiegać konfliktom i przywraca wzajemne zaufanie. Jej najgłębszym fundamentem pozostają jednak modlitwa, Eucharystia i chrześcijańska nadzieja.

Na zakończenie wyraziłem pragnienie, aby książka była czymś więcej niż tylko zbiorem przemówień i homilii. Chciałbym, aby stała się świadectwem mojej wdzięczności wobec Kościołów i narodów Afryki Południowej oraz wyrazem miłości do tej ziemi i jej mieszkańców. Jeśli choć jedna jej strona pomoże komuś odkryć piękno Ewangelii, uwierzyć w moc pojednania, dialogu i pokoju oraz zachęci do budowania cywilizacji miłości, będę uważał, że spełniła swoje zadanie.

Spotkanie, które trwało dalej

Po zakończeniu oficjalnych wystąpień odbyła się uroczysta prezentacja książki, której dokonali arcybiskup Liborius Nashenda oraz pozostali prelegenci. Następnie rozpoczęła się bardzo interesująca dyskusja. Uczestnicy zadawali liczne pytania, dotyczące nie tylko samej publikacji, lecz również aktualnej sytuacji Kościoła powszechnego, wyzwań stojących przed Afryką oraz roli Stolicy Apostolskiej we współczesnym świecie. Atmosfera była niezwykle żywa i serdeczna. Cieszyło mnie, że książka stała się punktem wyjścia do rozmowy o sprawach znacznie ważniejszych niż ona sama – o wierze, nadziei, pokoju i odpowiedzialności za przyszłość.

Drugą część uroczystości stanowił wspólny obiad z alumnami i zaproszonymi gośćmi. Po modlitwie wraz z arcybiskupem Nashendą dokonaliśmy symbolicznego pokrojenia okolicznościowego tortu przygotowanego specjalnie na tę okazję. Przy stole rozmowy toczyły się jeszcze długo, a serdeczna atmosfera sprzyjała nawiązywaniu nowych znajomości i umacnianiu już istniejących przyjaźni.

Szczególną radość sprawiła mi obecność dwojga Polaków: ks. dr. Marka Fischera z archidiecezji poznańskiej, który od ponad trzydziestu lat posługuje w Namibii i wykłada prawo kanoniczne w tamtejszym seminarium, oraz siostry Barbary ze Zgromadzenia Sióstr Najświętszego Imienia Jezus pod opieką Najświętszej Maryi Panny Wspomożenia Wiernych (CSNJ). Spotkanie rodaków tak daleko od ojczyzny zawsze budzi szczególne wzruszenie i przypomina, jak powszechny jest Kościół.

Powrót z nadzieją

Wieczorem nadszedł czas powrotu do Pretorii. Podczas lotu miałem wreszcie chwilę ciszy, by uporządkować w sercu wydarzenia minionych dni. Święcenia biskupie w Rundu, modlitwa z alumnami, spotkania z biskupami, dyplomatami i świeckimi, a wreszcie rozmowy prowadzone wokół książki uświadomiły mi po raz kolejny, że słowo ma niezwykłą moc. W świecie zdominowanym przez szybkie wiadomości i krótkie komunikaty nadal potrzebujemy słów, które rodzą refleksję, budzą sumienia i prowadzą do spotkania z drugim człowiekiem.

Starożytna maksyma Scripta manent – „słowa zapisane pozostają” – nabrała dla mnie nowego znaczenia. Książka żyje bowiem nie papierem ani okładką, lecz każdym sercem, które otwiera się na jej przesłanie. Dopóki inspiruje do rozmowy, zachęca do stawiania pytań, umacnia nadzieję i prowadzi ku Chrystusowi, dopóty spełnia swoją misję.

Opuszczałem Namibię z głębokim przekonaniem, że Ewangelia nadal znajduje podatny grunt w ludzkich sercach. Widziałem to w entuzjazmie seminarzystów, w życzliwości biskupów, w zainteresowaniu przedstawicieli życia publicznego i w szczerych pytaniach uczestników spotkania. Wszystko to utwierdziło mnie w przekonaniu, że warto pisać, warto głosić i warto budować mosty między ludźmi.

Mam nadzieję, że Southern Africa, My Love będzie jedynie pierwszym etapem tej drogi. Jeżeli dzięki tej książce choć jedna osoba odkryje piękno Kościoła, głębiej pokocha Chrystusa, spojrzy z większą życzliwością na drugiego człowieka lub odnajdzie odwagę, by nieść pokój tam, gdzie panuje podział, wtedy każda godzina poświęcona jej napisaniu okaże się bezcenna. Bo ostatecznie najpiękniejszą książką nie jest ta, która stoi na półce, lecz ta, która pomaga człowiekowi otworzyć serce na Boga i uczy go z większą miłością patrzeć na świat.

✠ Henryk M. Jagodziński
NUNCJUSZ APOSTOLSKI W RPA, LESOTHO, NAMIBII, ESWATINI i BOTSWANIE

Pretoria, dnia 21 lipca 2026 r.